वाल्मीकि रामायणम् · युद्धकाण्डम्Yuddha Kāṇḍa

युद्धकाण्डम्Yuddha Kāṇḍa

सर्गः ४५ · २८ श्लोकाःSarga 45 · 28 ślokas
अशोधित पाठ · unverified — गीताप्रेस शोधन शेष
॥ ६ · ४५ · १ ॥
तस्य गतिमन्विच्छन् राजपुत्रः प्रतापवान् । दिदेशातिबलो रामो दश वानरयूथपान् । ६.४५.१ ॥

sa tasya gatimanvicchan rājaputraḥ pratāpavān ।
dideśātibalo rāmo daśa vānarayūthapān ।
6.45.1 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · २ ॥
द्वौ सुषेणस्य दायादौ नीलं प्लवगर्षभम् । अङ्गदं वालिपुत्रं शरभं तरस्विनम् । ६.४५.२ ॥

dvau suṣeṇasya dāyādau nīlaṁ ca plavagarṣabham ।
aṅgadaṁ vāliputraṁ ca śarabhaṁ ca tarasvinam ।
6.45.2 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · ३ ॥
विनतं जाम्बवन्तं सानुप्रस्थं महाबलम् । ऋषभं चर्षभस्कन्धमादिदेश परन्तपः । ६.४५.३ ॥

vinataṁ jāmbavantaṁ ca sānuprasthaṁ mahābalam ।
ṛṣabhaṁ carṣabhaskandhamādideśa parantapaḥ ।
6.45.3 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · ४ ॥
ते सम्प्रहृष्टा हरयो भीमानुद्यम्य पादपान् । आकाशं विविशुः सर्वे मार्गमाणा दिशो दश । ६.४५.४ ॥

te samprahṛṣṭā harayo bhīmānudyamya pādapān ।
ākāśaṁ viviśuḥ sarve mārgamāṇā diśo daśa ।
6.45.4 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · ५ ॥
तेषां वेगवतां वेगमिषुभिर्वेगवत्तरैः । अस्त्रवित् परमास्त्रैस्तु वारयामास रावणिः । ६.४५.५ ॥

teṣāṁ vegavatāṁ vegamiṣubhirvegavattaraiḥ ।
astravit paramāstraistu vārayāmāsa rāvaṇiḥ ।
6.45.5 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · ६ ॥
तं भीमवेगा हरयो नाराचैः क्षतविग्रहाः । अन्धकारे ददृशुर्मेघैः सूर्यमिवावृतम् । ६.४५.६ ॥

taṁ bhīmavegā harayo nārācaiḥ kṣatavigrahāḥ ।
andhakāre na dadṛśurmeghaiḥ sūryamivāvṛtam ।
6.45.6 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · ७ ॥
रामलक्ष्मणयोरेव सर्वदेहभिदः शरान् । भृशमावेशयामास रावणिः समितिञ्जयः । ६.४५.७ ॥

rāmalakṣmaṇayoreva sarvadehabhidaḥ śarān ।
bhṛśamāveśayāmāsa rāvaṇiḥ samitiñjayaḥ ।
6.45.7 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · ८ ॥
निरन्तरशरीरौ तौ भ्रातरौ रामलक्ष्णौ । क्रुद्धेनेन्द्रजिता वीरौ पन्नगैः शरतां गतैः । ६.४५.८ ॥

nirantaraśarīrau tau bhrātarau rāmalakṣṇau ।
kruddhenendrajitā vīrau pannagaiḥ śaratāṁ gataiḥ ।
6.45.8 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · ९ ॥
तयोः क्षतजमार्गेण सुस्राव रुधिरं बहु । तावुभौ प्रकाशेते पुष्पिताविव किंशुकौ । ६.४५.९ ॥

tayoḥ kṣatajamārgeṇa susrāva rudhiraṁ bahu ।
tāvubhau ca prakāśete puṣpitāviva kiṁśukau ।
6.45.9 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · १० ॥
ततः पर्यन्तरक्ताक्षो भिन्नाञ्जनचयोपमः । रावणिर्भ्रातरौ वाक्यमन्तर्धानगतो ऽब्रवीत् । ६.४५.१० ॥

tataḥ paryantaraktākṣo bhinnāñjanacayopamaḥ ।
rāvaṇirbhrātarau vākyamantardhānagato 'bravīt ।
6.45.10 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · ११ ॥
युद्ध्यमानमनालक्ष्यं शक्रो ऽपि त्रिदशेश्वरः । द्रष्टुमासादितुं वापि शक्तः किं पुनर्युवाम् । ६.४५.११ ॥

yuddhyamānamanālakṣyaṁ śakro 'pi tridaśeśvaraḥ ।
draṣṭumāsādituṁ vāpi na śaktaḥ kiṁ punaryuvām ।
6.45.11 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · १२ ॥
प्रावृताविषुजालेन राघवौ कङ्कपत्रिणा । एष रोषपरीतात्मा नयामि यमसादनम् । ६.४५.१२ ॥

prāvṛtāviṣujālena rāghavau kaṅkapatriṇā ।
eṣa roṣaparītātmā nayāmi yamasādanam ।
6.45.12 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · १३ ॥
एवमुक्त्वा तु धर्मज्ञौ भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ । निर्बिभेद शितैर्बाणैः प्रजहर्ष ननाद च । ६.४५.१३ ॥

evamuktvā tu dharmajñau bhrātarau rāmalakṣmaṇau ।
nirbibheda śitairbāṇaiḥ prajaharṣa nanāda ca ।
6.45.13 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · १४ ॥
भिन्नाञ्जनचयश्यामो विस्फार्य विपुलं धनुः । भूयो भूयः शरान् घोरान् विससर्ज महामृधे । ६.४५.१४ ॥

bhinnāñjanacayaśyāmo visphārya vipulaṁ dhanuḥ ।
bhūyo bhūyaḥ śarān ghorān visasarja mahāmṛdhe ।
6.45.14 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · १५ ॥
ततो मर्मसु मर्मज्ञो मज्जयन्निशितान् शरान् । रामलक्ष्मणयोर्वीरो ननाद मुहुर्मुहुः । ६.४५.१५ ॥

tato marmasu marmajño majjayanniśitān śarān ।
rāmalakṣmaṇayorvīro nanāda ca muhurmuhuḥ ।
6.45.15 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · १६ ॥
बद्धौ तु शरबन्धेन तावुभौ रणमूर्धनि । निमेषान्तरमात्रेण शेकतुरुदीक्षितुम् । ६.४५.१६ ॥

baddhau tu śarabandhena tāvubhau raṇamūrdhani ।
nimeṣāntaramātreṇa na śekaturudīkṣitum ।
6.45.16 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · १७ ॥
ततो विभिन्नसर्वाङ्गौ शरशल्याचितावुभौ । ध्वजाविव महेन्द्रस्य रज्जुमुक्तौ प्रकम्पितौ । ६.४५.१७ ॥

tato vibhinnasarvāṅgau śaraśalyācitāvubhau ।
dhvajāviva mahendrasya rajjumuktau prakampitau ।
6.45.17 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · १८ ॥
तौ सम्प्रचलितौ वीरौ मर्मभेदेन कर्शितौ । निपेततुर्महेष्वासौ जगत्यां जगतीपती । ६.४५.१८ ॥

tau sampracalitau vīrau marmabhedena karśitau ।
nipetaturmaheṣvāsau jagatyāṁ jagatīpatī ।
6.45.18 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · १९ ॥
तौ वीरशयने वीरौ शयानौ रुधिरोक्षितौ । शरवेष्टितसर्वाङ्गावार्तौ परमपीडितौ । ६.४५.१९ ॥

tau vīraśayane vīrau śayānau rudhirokṣitau ।
śaraveṣṭitasarvāṅgāvārtau paramapīḍitau ।
6.45.19 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · २० ॥
ह्यविद्धं तयोर्गात्रे बभूवाङ्गुलमन्तरम् । नानिर्भिन्नं चास्तब्धमाकराग्रादजिह्मगैः । ६.४५.२० ॥

na hyaviddhaṁ tayorgātre babhūvāṅgulamantaram ।
nānirbhinnaṁ na cāstabdhamākarāgrādajihmagaiḥ ।
6.45.20 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · २१ ॥
तौ तु क्रूरेण निहतौ रक्षसा कामरूपिणा । असृक् सुस्रुवतुस्तीव्रं जलं प्रस्रवणाविव । ६.४५.२१ ॥

tau tu krūreṇa nihatau rakṣasā kāmarūpiṇā ।
asṛk susruvatustīvraṁ jalaṁ prasravaṇāviva ।
6.45.21 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · २२ ॥
पपात प्रथमं रामो विद्धो मर्मसु मार्गणैः । क्रोधादिन्द्रजिता येन पुरा शक्रो विनिर्जितः । ६.४५.२२ ॥

papāta prathamaṁ rāmo viddho marmasu mārgaṇaiḥ ।
krodhādindrajitā yena purā śakro vinirjitaḥ ।
6.45.22 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · २३ ॥
रुक्मपुङ्खैः प्रसन्नाग्रैरधोगतिभिराशुगैः । नाराचैरर्धनाराचैर्भल्लैरञ्जलिकैरपि । विव्याध वत्सदन्तैश्च सिंहदंष्ट्रैः क्षुरैस्तथा । ६.४५.२३ ॥

rukmapuṅkhaiḥ prasannāgrairadhogatibhirāśugaiḥ ।
nārācairardhanārācairbhallairañjalikairapi ।
vivyādha vatsadantaiśca siṁhadaṁṣṭraiḥ kṣuraistathā ।
6.45.23 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · २४ ॥
वीरशयने शिश्ये विज्यमादाय कार्मुकम् । भिन्नमुष्टिपरीणाहं त्रिनतं रत्नभूषितम् । ६.४५.२४ ॥

sa vīraśayane śiśye vijyamādāya kārmukam ।
bhinnamuṣṭiparīṇāhaṁ trinataṁ ratnabhūṣitam ।
6.45.24 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · २५ ॥
बाणपातान्तरे रामं पतितं पुरुषर्षभम् । तत्र लक्ष्मणो दृष्ट्वा निराशो जीविते ऽभवत् । ६.४५.२५ ॥

bāṇapātāntare rāmaṁ patitaṁ puruṣarṣabham ।
sa tatra lakṣmaṇo dṛṣṭvā nirāśo jīvite 'bhavat ।
6.45.25 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · २६ ॥
रामं कमलपत्राक्षं शरबन्धपरिक्षतम् । शुशोच भ्रातरं दृष्ट्वा पतितं घरणीतले । ६.४५.२६ ॥

rāmaṁ kamalapatrākṣaṁ śarabandhaparikṣatam ।
śuśoca bhrātaraṁ dṛṣṭvā patitaṁ gharaṇītale ।
6.45.26 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · २७ ॥
हरयश्चापि तं दृष्ट्वा सन्तापं परमं गताः । ६.४५.२७ ॥

harayaścāpi taṁ dṛṣṭvā santāpaṁ paramaṁ gatāḥ ।
6.45.27 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ६ · ४५ · २८ ॥
बद्धौ तु वीरौ पतितौ शयानौ तौ वानराः सम्परिवार्य तस्थुः । समागता वायुसुतप्रमुख्या विषादमार्ताः परमं जग्मुः । ६.४५.२८ ॥

baddhau tu vīrau patitau śayānau tau vānarāḥ samparivārya tasthuḥ ।
samāgatā vāyusutapramukhyā viṣādamārtāḥ paramaṁ ca jagmuḥ ।
6.45.28 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.