वाल्मीकि रामायणम् · सुन्दरकाण्डम्Sundara Kāṇḍa

सुन्दरकाण्डम्Sundara Kāṇḍa

सर्गः ५६ · ३४ श्लोकाःSarga 56 · 34 ślokas
अशोधित पाठ · unverified — गीताप्रेस शोधन शेष
॥ ५ · ५६ · १ ॥
ततस्तु शिंशुपामूले जानकीं पर्यवस्थिताम् । अभिवाद्याब्रवीद्दिष्ट्या पश्यामि त्वामिहाक्षताम् । 5.56.1 ॥

tatastu śiṁśupāmūle jānakīṁ paryavasthitām ।
abhivādyābravīddiṣṭyā paśyāmi tvāmihākṣatām ।
5.56.1 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २ ॥
ततस्तं प्रस्थितं सीता वीक्षमाणा पुनः पुनः । भर्तृस्नेहान्वितं वाक्यं हनुमन्तमभाषत । 5.56.2 ॥

tatastaṁ prasthitaṁ sītā vīkṣamāṇā punaḥ punaḥ ।
bhartṛsnehānvitaṁ vākyaṁ hanumantamabhāṣata ।
5.56.2 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ३ ॥
काममस्य त्वमेवैकः कार्यस्य परिसाधने । पर्याप्तः परवीरघ्न यशस्यस्ते बलोदयः । 5.56.3 ॥

kāmamasya tvamevaikaḥ kāryasya parisādhane ।
paryāptaḥ paravīraghna yaśasyaste balodayaḥ ।
5.56.3 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ४ ॥
शरैस्तु सङ्कुलां कृत्वा लङ्कां परबलार्दनः । मां नयेद्यदि काकुत्स्थस्तत्तस्य सदृशं भवेत् । 5.56.4 ॥

śaraistu saṅkulāṁ kṛtvā laṅkāṁ parabalārdanaḥ ।
māṁ nayedyadi kākutsthastattasya sadṛśaṁ bhavet ।
5.56.4 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ५ ॥
तद्यथा तस्य विक्रान्तमनुरूपं महात्मनः । भवत्याहवशूरस्य तथा त्वमुपपादय । 5.56.5 ॥

tadyathā tasya vikrāntamanurūpaṁ mahātmanaḥ ।
bhavatyāhavaśūrasya tathā tvamupapādaya ।
5.56.5 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ६ ॥
तदर्थोपहितं वाक्यं प्रश्रितं हेतुसंहितम् । निशम्य हनुमांस्तस्या वाक्यमुत्तरमब्रवीत् । 5.56.6 ॥

tadarthopahitaṁ vākyaṁ praśritaṁ hetusaṁhitam ।
niśamya hanumāṁstasyā vākyamuttaramabravīt ।
5.56.6 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ७ ॥
क्षिप्रमेष्यति काकुत्स्थो हर्यृक्षप्रवरैर्वृतः । यस्ते युधि विजित्यारीन् शोकं व्यपनयिष्यति । 5.56.7 ॥

kṣiprameṣyati kākutstho haryṛkṣapravarairvṛtaḥ ।
yaste yudhi vijityārīn śokaṁ vyapanayiṣyati ।
5.56.7 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ८ ॥
एवमाश्वास्य वैदेहीं हनुमान् मारुतात्मजः । गमनाय मतिं कृत्वा वैदेहीमभ्यवादयत् । 5.56.8 ॥

evamāśvāsya vaidehīṁ hanumān mārutātmajaḥ ।
gamanāya matiṁ kṛtvā vaidehīmabhyavādayat ।
5.56.8 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ९ ॥
ततः कपिशार्दूलः स्वामिसन्दर्शनोत्सुकः । आरुरोह गिरिश्रेष्ठमरिष्टमरिमर्दनः । 5.56.9 ॥

tataḥ sa kapiśārdūlaḥ svāmisandarśanotsukaḥ ।
āruroha giriśreṣṭhamariṣṭamarimardanaḥ ।
5.56.9 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · १० ॥
तुङ्गपद्मकजुष्टाभिर्नीलाभिर्वनराजिभिः । सोत्तरीयमिवाम्भोदैः श्रृङ्गान्तरविलम्बिभिः । 5.56.10 ॥

tuṅgapadmakajuṣṭābhirnīlābhirvanarājibhiḥ ।
sottarīyamivāmbhodaiḥ śrṛṅgāntaravilambibhiḥ ।
5.56.10 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ११ ॥
बोध्यमानमिव प्रीत्या दिवाकरकरैः शुभैः । उन्मिषन्तमिवोद्धूतैर्लोचनैरिव धातुभिः । 5.56.11 ॥

bodhyamānamiva prītyā divākarakaraiḥ śubhaiḥ ।
unmiṣantamivoddhūtairlocanairiva dhātubhiḥ ।
5.56.11 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · १२ ॥
तोयौघनिस्वनैर्मन्द्रैः प्राधीतमिव पर्वतम् । प्रगीतमिव विस्पष्टैर्नानाप्रस्रवणस्वनैः । 5.56.12 ॥

toyaughanisvanairmandraiḥ prādhītamiva parvatam ।
pragītamiva vispaṣṭairnānāprasravaṇasvanaiḥ ।
5.56.12 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · १३ ॥
देवदारुभिरत्युच्चैरूर्ध्वबाहुमिव स्थितम् । प्रपातजलनिर्घोषैः प्राक्रृष्टमिव सर्वतः । 5.56.13 ॥

devadārubhiratyuccairūrdhvabāhumiva sthitam ।
prapātajalanirghoṣaiḥ prākrṛṣṭamiva sarvataḥ ।
5.56.13 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · १४ ॥
वेपमानमिव श्यामैः कम्पमानैः शरद्घनैः । वेणुभिमारुतोद्धूतैः कूजन्तमिव कीचकैः । 5.56.14 ॥

vepamānamiva śyāmaiḥ kampamānaiḥ śaradghanaiḥ ।
veṇubhimārutoddhūtaiḥ kūjantamiva kīcakaiḥ ।
5.56.14 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · १५ ॥
निःश्वसन्तमिवामर्षाद्घोरैराशीविषोत्तमैः । नीहारकृतगम्भीरैर्ध्यायन्तमिव गह्वरैः । 5.56.15 ॥

niḥśvasantamivāmarṣādghorairāśīviṣottamaiḥ ।
nīhārakṛtagambhīrairdhyāyantamiva gahvaraiḥ ।
5.56.15 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · १६ ॥
मेघपादनिभैः पादैः प्रक्रान्तमिव सर्वतः । जृम्भमाणमिवाकाशे शिखरैरभ्रमालिभिः । 5.56.16 ॥

meghapādanibhaiḥ pādaiḥ prakrāntamiva sarvataḥ ।
jṛmbhamāṇamivākāśe śikharairabhramālibhiḥ ।
5.56.16 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · १७ ॥
कूटैश्च बहुधाकीर्णैः शोभितं बहुकन्दरैः । सालतालाश्वकर्णैश्च वंशैश्च बहुभिर्वृतम् । 5.56.17 ॥

kūṭaiśca bahudhākīrṇaiḥ śobhitaṁ bahukandaraiḥ ।
sālatālāśvakarṇaiśca vaṁśaiśca bahubhirvṛtam ।
5.56.17 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · १८ ॥
लतावितानैर्विततैः पुष्पवद्भिरलङ्कृतम् । नानामृगगणाकीर्णं धातुनिष्यन्दभूषितम् । बहुप्रस्रवणोपेतं शिलासञ्चयसङ्कटम् । 5.56.18 ॥

latāvitānairvitataiḥ puṣpavadbhiralaṅkṛtam ।
nānāmṛgagaṇākīrṇaṁ dhātuniṣyandabhūṣitam ।
bahuprasravaṇopetaṁ śilāsañcayasaṅkaṭam ।
5.56.18 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · १९ ॥
महर्षियक्षगन्धर्वकिन्नरोरगसेवितम् । लतापादपसङ्घातं सिंहाध्युषितकन्दरम् । 5.56.19 ॥

maharṣiyakṣagandharvakinnaroragasevitam ।
latāpādapasaṅghātaṁ siṁhādhyuṣitakandaram ।
5.56.19 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २० ॥
व्याघ्रसङ्घसमाकीर्णं स्वादुमूलकफलद्रुमम् । 5.56.20 ॥

vyāghrasaṅghasamākīrṇaṁ svādumūlakaphaladrumam ।
5.56.20 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २१ ॥
तमारुरोह हनुमान् पर्वतं पवनात्मजः । रामदर्शनशीघ्रेण प्रहर्षेणाभिचोदितः । 5.56.21 ॥

tamāruroha hanumān parvataṁ pavanātmajaḥ ।
rāmadarśanaśīghreṇa praharṣeṇābhicoditaḥ ।
5.56.21 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २२ ॥
तेन पादतलाक्रान्ता रम्येषु गिरिसानुषु । सघोषाः समशीर्यन्त शिलाश्चूर्णीकृतास्ततः । 5.56.22 ॥

tena pādatalākrāntā ramyeṣu girisānuṣu ।
saghoṣāḥ samaśīryanta śilāścūrṇīkṛtāstataḥ ।
5.56.22 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २३ ॥
तमारुह्य शैलेन्द्रं व्यवर्धत व्यवर्धत महाकपिः । दक्षिणादुत्तरं पारं प्रार्थयन् लवणाम्भसः । 5.56.23 ॥

sa tamāruhya śailendraṁ vyavardhata vyavardhata mahākapiḥ ।
dakṣiṇāduttaraṁ pāraṁ prārthayan lavaṇāmbhasaḥ ।
5.56.23 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २४ ॥
अधिरूह्य ततो वीरः पर्वतं पवनात्मजः । ददर्श सागरं भीमं मीनोरगनिषेवितम् । 5.56.24 ॥

adhirūhya tato vīraḥ parvataṁ pavanātmajaḥ ।
dadarśa sāgaraṁ bhīmaṁ mīnoraganiṣevitam ।
5.56.24 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २५ ॥
मारुत इवाकाशं मारुतस्यात्मसम्भवः । प्रपेदे हरिशार्दूलो दक्षिणादुत्तरां दिशम् । 5.56.25 ॥

sa māruta ivākāśaṁ mārutasyātmasambhavaḥ ।
prapede hariśārdūlo dakṣiṇāduttarāṁ diśam ।
5.56.25 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २६ ॥
तदा पीडितस्तेन कपिना पर्वतोत्तमः । ररास सह तैर्भूतैः प्रविशन् वसुधातलम् । कम्पमानैश्च शिखरैः पतद्भिरपि द्रुमैः । 5.56.26 ॥

sa tadā pīḍitastena kapinā parvatottamaḥ ।
rarāsa saha tairbhūtaiḥ praviśan vasudhātalam ।
kampamānaiśca śikharaiḥ patadbhirapi ca drumaiḥ ।
5.56.26 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २७ ॥
तस्योरुवेगोन्मथिताः पादपाः पुष्पशालिनः । निपेतुर्भूतले रुग्णाः शक्रायुधहता इव । 5.56.27 ॥

tasyoruvegonmathitāḥ pādapāḥ puṣpaśālinaḥ ।
nipeturbhūtale rugṇāḥ śakrāyudhahatā iva ।
5.56.27 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २८ ॥
कन्दरान्तरसंस्थानां पीडितानां महौजसाम् । सिंहानां निनदो भीमो नभो भिन्दन् शुश्रुवे । 5.56.28 ॥

kandarāntarasaṁsthānāṁ pīḍitānāṁ mahaujasām ।
siṁhānāṁ ninado bhīmo nabho bhindan sa śuśruve ।
5.56.28 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · २९ ॥
स्रस्तव्याविद्धवसना व्याकुलीकृतभूषणाः । विद्याधर्यः समुत्पेतुः सहसा धरणीधरात् । 5.56.29 ॥

srastavyāviddhavasanā vyākulīkṛtabhūṣaṇāḥ ।
vidyādharyaḥ samutpetuḥ sahasā dharaṇīdharāt ।
5.56.29 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ३० ॥
अतिप्रमाणा बलिनो दीप्तजिह्वा महाविषाः । निपीडितशिरोग्रीवा व्यवेष्टन्त महाहयः । 5.56.30 ॥

atipramāṇā balino dīptajihvā mahāviṣāḥ ।
nipīḍitaśirogrīvā vyaveṣṭanta mahāhayaḥ ।
5.56.30 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ३१ ॥
किन्नरोरगगन्धर्वयक्षविद्याधरास्तदा । पीडितं तं नगवरं त्यक्त्वा गगनमास्थिताः । 5.56.31 ॥

kinnaroragagandharvayakṣavidyādharāstadā ।
pīḍitaṁ taṁ nagavaraṁ tyaktvā gaganamāsthitāḥ ।
5.56.31 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ३२ ॥
भूमिधरः श्रीमान् बलिना तेन पीडितः । सवृक्षशिखरोदग्रः प्रविवेश रसातलम् । 5.56.32 ॥

sa ca bhūmidharaḥ śrīmān balinā tena pīḍitaḥ ।
savṛkṣaśikharodagraḥ praviveśa rasātalam ।
5.56.32 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ३३ ॥
दशयोजनविस्तारस्त्रिंशद्योजनमुच्छ्रितः । धरण्यां समतां यातः बभूव धराधरः । 5.56.33 ॥

daśayojanavistārastriṁśadyojanamucchritaḥ ।
dharaṇyāṁ samatāṁ yātaḥ sa babhūva dharādharaḥ ।
5.56.33 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ५ · ५६ · ३४ ॥
लिलङ्घयिषुर्भीमं सलीलं लवणार्णवम् । कल्लोलास्फालवेलान्तमुत्पपात नभो हरिः । 5.56.34 ॥

sa lilaṅghayiṣurbhīmaṁ salīlaṁ lavaṇārṇavam ।
kallolāsphālavelāntamutpapāta nabho hariḥ ।
5.56.34 ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.