वाल्मीकि रामायणम् · किष्किन्धाकाण्डम्Kiṣkindhā Kāṇḍa

किष्किन्धाकाण्डम्Kiṣkindhā Kāṇḍa

सर्गः ३५ · २३ श्लोकाःSarga 35 · 23 ślokas
अशोधित पाठ · unverified — गीताप्रेस शोधन शेष
॥ ४ · ३५ · १ ॥
तथा ब्रुवाणम् सौमित्रिम् प्रदीप्तम् इव तेजसा । अब्रवीत् लक्ष्मणम् तारा तारा अधिप निभ आनना ॥

tathā bruvāṇam saumitrim pradīptam iva tejasā ।
abravīt lakṣmaṇam tārā tārā adhipa nibha ānanā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · २ ॥
एवम् लक्ष्मण वक्तव्यो अयम् परुषम् अर्हति । हरीणाम् ईश्वरः श्रोतुम् तव वक्त्रात् विशेषतः ॥

na evam lakṣmaṇa vaktavyo na ayam paruṣam arhati ।
harīṇām īśvaraḥ śrotum tava vaktrāt viśeṣataḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · ३ ॥
एव अकृतज्ञः सुग्रीवो शठो अपि दारुणः । एव अनृत कथो वीर जिह्मः कपीश्वरः ॥

na eva akṛtajñaḥ sugrīvo na śaṭho na api dāruṇaḥ ।
na eva anṛta katho vīra na jihmaḥ ca kapīśvaraḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · ४ ॥
उपकारम् कृतम् वीरो अपि अयम् विस्मृतः कपिः । रामेण वीर सुग्रीवो यत् अन्यैः दुष्करम् रणे ॥

upakāram kṛtam vīro na api ayam vismṛtaḥ kapiḥ ।
rāmeṇa vīra sugrīvo yat anyaiḥ duṣkaram raṇe ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · ५ ॥
राम प्रसादात् कीर्तिम् कपि राज्यम् शाश्वतम् । प्राप्तवान् इह सुग्रीवो रुमाम् माम् परंतप ॥

rāma prasādāt kīrtim ca kapi rājyam ca śāśvatam ।
prāptavān iha sugrīvo rumām mām ca paraṁtapa ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · ६ ॥
सुदुःख शयितः पूर्वम् प्राप्य इदम् सुखम् उत्तमम् । प्राप्त कालम् जानीते विश्वामित्रो यथा मुनिः ॥

suduḥkha śayitaḥ pūrvam prāpya idam sukham uttamam ।
prāpta kālam na jānīte viśvāmitro yathā muniḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · ७ ॥
घृताच्याम् किल संसक्तो दश वर्षाणि लक्ष्मण । अहो अमन्यत धर्मात्मा विश्वामित्रो महामुनिः ॥

ghṛtācyām kila saṁsakto daśa varṣāṇi lakṣmaṇa ।
aho amanyata dharmātmā viśvāmitro mahāmuniḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · ८ ॥
हि प्राप्तम् जानीते कालम् कालविदाम् वरः । विश्वामित्रो महातेजाः किम् पुनर् यः पृथग् जनः ॥

sa hi prāptam na jānīte kālam kālavidām varaḥ ।
viśvāmitro mahātejāḥ kim punar yaḥ pṛthag janaḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · ९ ॥
देह धर्म गतस्य अस्य परिश्रान्तस्य लक्ष्मण । अवितृप्तस्य कामेषु रामः क्षन्तुम् इह अर्हति ॥

deha dharma gatasya asya pariśrāntasya lakṣmaṇa ।
avitṛptasya kāmeṣu rāmaḥ kṣantum iha arhati ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · १० ॥
रोष वशम् तात गंतुम् अर्हसि लक्ष्मण । निश्चयार्थम् अविज्ञाय सहसा प्राकृतो यथा ॥

na ca roṣa vaśam tāta gaṁtum arhasi lakṣmaṇa ।
niścayārtham avijñāya sahasā prākṛto yathā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · ११ ॥
सत्त्व युक्ता हि पुरुषाः त्वत् विधाः पुरुषर्षभ । अविमृश्य रोषस्य सहसा यान्ति वश्यताम् ॥

sattva yuktā hi puruṣāḥ tvat vidhāḥ puruṣarṣabha ।
avimṛśya na roṣasya sahasā yānti vaśyatām ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · १२ ॥
प्रसादये त्वाम् धर्मज्ञ सुग्रीवार्थे समाहिता । महान् रोष समुत्पन्नः संरंभः त्यज्यताम् अयम् ॥

prasādaye tvām dharmajña sugrīvārthe samāhitā ।
mahān roṣa samutpannaḥ saṁraṁbhaḥ tyajyatām ayam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · १३ ॥
रुमाम् माम् अंगदम् राज्यम् धन धान्य पशूनि च । राम प्रियार्थम् सुग्रीवः त्यजेत् इति मतिर् मम ॥

rumām mām ca aṁgadam rājyam dhana dhānya paśūni ca ।
rāma priyārtham sugrīvaḥ tyajet iti matir mama ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · १४ ॥
समानेष्यति सुग्रीवः सीतया सह राघवम् । शशांकम् इव रोहिण्या हत्वा तम् राक्षस अधमम् ॥

samāneṣyati sugrīvaḥ sītayā saha rāghavam ।
śaśāṁkam iva rohiṇyā hatvā tam rākṣasa adhamam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · १५ ॥
शत कोटि सहस्राणि लंकायाम् किल रक्षसाम् । अयुतानि षट् त्रिंशत् सहस्राणि शतानि च ॥

śata koṭi sahasrāṇi laṁkāyām kila rakṣasām ।
ayutāni ca ṣaṭ triṁśat sahasrāṇi śatāni ca ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · १६ ॥
अहत्वा ताम् दुर्धर्षान् राक्षसान् काम रूपिणः । शक्यो रावणो हंतुम् येन सा मैथिली हृता ॥

ahatvā tām ca durdharṣān rākṣasān kāma rūpiṇaḥ ।
na śakyo rāvaṇo haṁtum yena sā maithilī hṛtā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · १७ ॥
ते शक्या रणे हंतुम् असहायेन लक्ष्मण । रावणः क्रूर कर्मा सुग्रीवेण विशेषतः ॥

te na śakyā raṇe haṁtum asahāyena lakṣmaṇa ।
rāvaṇaḥ krūra karmā ca sugrīveṇa viśeṣataḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · १८ ॥
एवम् आख्यातवान् वाली हि अभिज्ञो हरीश्वरः । आगमः तु मे व्यक्तः श्रवात् तस्य ब्रवीमि अहम् ॥

evam ākhyātavān vālī sa hi abhijño harīśvaraḥ ।
āgamaḥ tu na me vyaktaḥ śravāt tasya bravīmi aham ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · १९ ॥
त्वत् सहाय निमित्तम् हि प्रेषिता हरिपुंगवाः । आनेतुम् वानरान् युद्धे सुबहून् हरिपुंगवान् ॥

tvat sahāya nimittam hi preṣitā haripuṁgavāḥ ।
ānetum vānarān yuddhe subahūn haripuṁgavān ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · २० ॥
ताम् प्रतीक्षमाणो अयम् विक्रांतान् सुमहा बलान् । राघवस्य अर्थ सिद्धि अर्थम् निर्याति हरि ईश्वरः ॥

tām ca pratīkṣamāṇo ayam vikrāṁtān sumahā balān ।
rāghavasya artha siddhi artham na niryāti hari īśvaraḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · २१ ॥
कृता सुसंस्था सौमित्रे सुग्रीवेण यथा पुरा । अद्य तैः वानरैः सर्वैः आगंतव्यम् महाबलैः ॥

kṛtā susaṁsthā saumitre sugrīveṇa yathā purā ।
adya taiḥ vānaraiḥ sarvaiḥ āgaṁtavyam mahābalaiḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · २२ ॥
ऋक्ष कोटि सहस्राणि गोलांगूल शतानि च । अद्य त्वाम् उपयास्यन्ति जहि कोपम् अरिन्दमकोट्यो अनेकाः तु काकुत्स्थ कपीनाम् दीप्त तेजसाम् ॥

ṛkṣa koṭi sahasrāṇi golāṁgūla śatāni ca ।
adya tvām upayāsyanti jahi kopam arindamakoṭyo anekāḥ tu kākutstha kapīnām dīpta tejasām ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ४ · ३५ · २३ ॥
तव हि मुखम् इदम् निरीक्ष्य कोपात्क्षतज समे नयने निरीक्षमाणाः । हरि वर वनिता यान्ति शान्तिम्प्रथम भयस्य हि शन्किताः स्म सर्वाः ॥

tava hi mukham idam nirīkṣya kopātkṣataja same nayane nirīkṣamāṇāḥ ।
hari vara vanitā na yānti śāntimprathama bhayasya hi śankitāḥ sma sarvāḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.