वाल्मीकि रामायणम् · अरण्यकाण्डम्Araṇya Kāṇḍa

अरण्यकाण्डम्Araṇya Kāṇḍa

सर्गः २२ · २४ श्लोकाःSarga 22 · 24 ślokas
अशोधित पाठ · unverified — गीताप्रेस शोधन शेष
॥ ३ · २२ · १ ॥
एवम् आधर्षितः शूरः शूर्पणख्या खरः ततः । उवाच रक्षसाम् मध्ये खरः खरतरम् वचः ॥

evam ādharṣitaḥ śūraḥ śūrpaṇakhyā kharaḥ tataḥ ।
uvāca rakṣasām madhye kharaḥ kharataram vacaḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · २ ॥
तव अपमान प्रभवः क्रोधो अयम् अतुलो मम । शक्यते धारयितुम् लवण अंभ इव उल्बणम् ॥

tava apamāna prabhavaḥ krodho ayam atulo mama ।
na śakyate dhārayitum lavaṇa aṁbha iva ulbaṇam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · ३ ॥
रामम् गणये वीर्यान् मानुषम् क्षीण जीवितम् । आत्म दुश्चरितैः प्राणान् हतो यो अद्य विमोक्ष्यति ॥

na rāmam gaṇaye vīryān mānuṣam kṣīṇa jīvitam ।
ātma duścaritaiḥ prāṇān hato yo adya vimokṣyati ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · ४ ॥
बाष्पः सम्धार्यताम् एष संभ्रमः विमुच्यताम् । अहम् रामम् सह भ्रात्रा नयामि यम सादनम् ॥

bāṣpaḥ samdhāryatām eṣa saṁbhramaḥ ca vimucyatām ।
aham rāmam saha bhrātrā nayāmi yama sādanam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · ५ ॥
परश्वध हतस्य अद्य मन्द प्राणस्य भू तले । रामस्य रुधिरम् रक्तम् उष्णम् पास्यसि राक्षसि ॥

paraśvadha hatasya adya manda prāṇasya bhū tale ।
rāmasya rudhiram raktam uṣṇam pāsyasi rākṣasi ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · ६ ॥
सा प्रहृष्ट्वा वचः श्रुत्वा खरस्य वदनात् च्युतम् । प्रशशंस पुनर् मौर्ख्यात् भ्रातरम् रक्षसाम् वरम् ॥

sā prahṛṣṭvā vacaḥ śrutvā kharasya vadanāt cyutam ।
praśaśaṁsa punar maurkhyāt bhrātaram rakṣasām varam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · ७ ॥
तया परुषितः पूर्वम् पुनर् एव प्रशंसितः । अब्रवीत् दूषणम् नाम खरः सेना पतिम् तदा ॥

tayā paruṣitaḥ pūrvam punar eva praśaṁsitaḥ ।
abravīt dūṣaṇam nāma kharaḥ senā patim tadā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · ८ ॥
चतुर्दश सहस्राणि मम चित्त अनुवर्तिनाम् । रक्षसाम् भीम वेगानाम् समरेषु अनिवर्तिनाम् ॥

caturdaśa sahasrāṇi mama citta anuvartinām ।
rakṣasām bhīma vegānām samareṣu anivartinām ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · ९ ॥
नील जीमूत वर्णानाम् लोक हिंसा विहाराणाम् । सर्व उद्योगम् उदीर्णानाम् रक्षसाम् सौम्य कारय ॥

nīla jīmūta varṇānām loka hiṁsā vihārāṇām ।
sarva udyogam udīrṇānām rakṣasām saumya kāraya ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · १० ॥
उपस्थापय मे क्षिप्रम् रथम् सौम्य धनूंषि च । शरान् चित्रान् खड्गां शक्ती विविधाः शिताः ॥

upasthāpaya me kṣipram ratham saumya dhanūṁṣi ca ।
śarān ca citrān khaḍgāṁ ca śaktī ca vividhāḥ śitāḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · ११ ॥
अग्रे निर्यातुम् इच्छामि पौलस्त्यानाम् महात्मनाम् । वधार्थम् दुर्विनीतस्य रामस्य रण कोविद ॥

agre niryātum icchāmi paulastyānām mahātmanām ।
vadhārtham durvinītasya rāmasya raṇa kovida ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · १२ ॥
इति तस्य ब्रुवाणस्य सूर्य वर्णम् महारथम् । सत् अश्वैः शबलैः युक्तम् आचचक्षे अथ दूषणः ॥

iti tasya bruvāṇasya sūrya varṇam mahāratham ।
sat aśvaiḥ śabalaiḥ yuktam ācacakṣe atha dūṣaṇaḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · १३ ॥
तम् मेरु शिखर आकारम् तप्त कांचन भूषणम् । हेम चक्रम् असंबाधम् वैदूर्यमय कूबरम् ॥

tam meru śikhara ākāram tapta kāṁcana bhūṣaṇam ।
hema cakram asaṁbādham vaidūryamaya kūbaram ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · १४ ॥
मत्स्यैः पुष्पैः द्रुमैः शैलैः चन्द्र सूर्यैः कांचनैः । मांगल्यैः पक्षि सम्घैः ताराभिः समावृतम् ॥

matsyaiḥ puṣpaiḥ drumaiḥ śailaiḥ candra sūryaiḥ ca kāṁcanaiḥ ।
māṁgalyaiḥ pakṣi samghaiḥ ca tārābhiḥ ca samāvṛtam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · १५ ॥
ध्वज निस्त्रिंश संपन्नम् किंकिणी वर भूषितम् । सत् अश्व युक्तम् सः अमर्षात् आरुरोह खरः तदा ॥

dhvaja nistriṁśa saṁpannam kiṁkiṇī vara bhūṣitam ।
sat aśva yuktam saḥ amarṣāt āruroha kharaḥ tadā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · १६ ॥
खरः तु तान् महत् सैन्याम् रथ चर्म आयुध ध्वजान् । निर्यात इति अब्रवीत् प्रेक्ष्य दूषणः सर्व राक्षसान् ॥

kharaḥ tu tān mahat sainyām ratha carma āyudha dhvajān ।
niryāta iti abravīt prekṣya dūṣaṇaḥ sarva rākṣasān ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · १७ ॥
ततः तद् राक्षसम् सैन्यम् घोर चर्म आयुध ध्वजम् । निर्जगाम जन स्थानात् महानादम् महाजवम् ॥

tataḥ tad rākṣasam sainyam ghora carma āyudha dhvajam ।
nirjagāma jana sthānāt mahānādam mahājavam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · १८ ॥
मुद्गरैः पट्टिशैः शूलैः सुतीक्ष्णैः परश्वधैः । खड्गैः चक्रैः हस्तस्थैः भ्राजमानैः तोमरैः ॥

mudgaraiḥ paṭṭiśaiḥ śūlaiḥ sutīkṣṇaiḥ ca paraśvadhaiḥ ।
khaḍgaiḥ cakraiḥ ca hastasthaiḥ bhrājamānaiḥ sa tomaraiḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · १९ ॥
शक्तिभिः परिघैः घोरैः अतिमात्रैः कार्मुकैः । गदा असि मुसलैः वज्रैः गृहीतैः भीम दर्शनैः ॥

śaktibhiḥ parighaiḥ ghoraiḥ atimātraiḥ ca kārmukaiḥ ।
gadā asi musalaiḥ vajraiḥ gṛhītaiḥ bhīma darśanaiḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · २० ॥
राक्षसानाम् सुघोराणाम् सहस्राणि चतुर्दश । निर्यातानि जन स्थानात् खर चित्त अनुवर्तिनाम् ॥

rākṣasānām sughorāṇām sahasrāṇi caturdaśa ।
niryātāni jana sthānāt khara citta anuvartinām ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · २१ ॥
तान् तु निर्धावतो दृष्ट्वा राक्षसान् भीम दर्शनम् । खरस्य अथ रथः किंचित् जगाम तत् अनन्तरम् ॥

tān tu nirdhāvato dṛṣṭvā rākṣasān bhīma darśanam ।
kharasya atha rathaḥ kiṁcit jagāma tat anantaram ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · २२ ॥
ततः तान् शबलान् अश्वान् तप्त कांचन भूषितान् । खरस्य मतम् आज्ञाय सारथिः पर्यचोदयत् ॥

tataḥ tān śabalān aśvān tapta kāṁcana bhūṣitān ।
kharasya matam ājñāya sārathiḥ paryacodayat ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · २३ ॥
संचोदितो रथः शीघ्रम् खरस्य रिपु घातिनः । शब्देन आपूरयामास दिशः प्रदिशः तथा ॥

saṁcodito rathaḥ śīghram kharasya ripu ghātinaḥ ।
śabdena āpūrayāmāsa diśaḥ sa pradiśaḥ tathā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ ३ · २२ · २४ ॥
प्रवृद्ध मन्युः तु खरः खर स्वरेरिपोः वध अर्थम् त्वरितो यथा अंतकः । अचूचुदत् सारथिम् उन्नदन् पुनर्महाबलो मेघ इव अश्म वर्षवान् ॥

pravṛddha manyuḥ tu kharaḥ khara svareripoḥ vadha artham tvarito yathā aṁtakaḥ ।
acūcudat sārathim unnadan punarmahābalo megha iva aśma varṣavān ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.