वाल्मीकि रामायणम् · अयोध्याकाण्डम्Ayodhyā Kāṇḍa

अयोध्याकाण्डम्Ayodhyā Kāṇḍa

सर्गः ८३ · २६ श्लोकाःSarga 83 · 26 ślokas
अशोधित पाठ · unverified — गीताप्रेस शोधन शेष
॥ २ · ८३ · १ ॥
ततः समुत्थितः काल्यम् आस्थाय स्यन्दन उत्तमम् । प्रययौ भरतः शीघ्रम् राम दर्शन कान्क्षया ॥

tataḥ samutthitaḥ kālyam āsthāya syandana uttamam ।
prayayau bharataḥ śīghram rāma darśana kānkṣayā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · २ ॥
अग्रतः प्रययुस् तस्य सर्वे मन्त्रि पुरोधसः । अधिरुह्य हयैः युक्तान् रथान् सूर्य रथ उपमान् ॥

agrataḥ prayayus tasya sarve mantri purodhasaḥ ।
adhiruhya hayaiḥ yuktān rathān sūrya ratha upamān ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · ३ ॥
नव नाग सहस्राणि कल्पितानि यथा विधि । अन्वयुर् भरतम् यान्तम् इक्ष्वाकु कुल नन्दनम् ॥

nava nāga sahasrāṇi kalpitāni yathā vidhi ।
anvayur bharatam yāntam ikṣvāku kula nandanam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · ४ ॥
षष्ठी रथ सहस्राणि धन्विनो विविध आयुधाः । अन्वयुर् भरतम् यान्तम् राज पुत्रम् यशस्विनम् ॥

ṣaṣṭhī ratha sahasrāṇi dhanvino vividha āyudhāḥ ।
anvayur bharatam yāntam rāja putram yaśasvinam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · ५ ॥
शतम् सहस्राणि अश्वानाम् समारूढानि राघवम् । अन्वयुर् भरतम् यान्तम् राज पुत्रम् यशस्विनम् ॥

śatam sahasrāṇi aśvānām samārūḍhāni rāghavam ।
anvayur bharatam yāntam rāja putram yaśasvinam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · ६ ॥
कैकेयी सुमित्रा कौसल्या यशस्विनी । राम आनयन सम्हृष्टा ययुर् यानेन भास्वता ॥

kaikeyī ca sumitrā ca kausalyā ca yaśasvinī ।
rāma ānayana samhṛṣṭā yayur yānena bhāsvatā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · ७ ॥
प्रयाताः आर्य सम्घाता रामम् द्रष्टुम् सलक्ष्मणम् । तस्य एव कथाः चित्राः कुर्वाणा हृष्ट मानसाः ॥

prayātāḥ ca ārya samghātā rāmam draṣṭum salakṣmaṇam ।
tasya eva ca kathāḥ citrāḥ kurvāṇā hṛṣṭa mānasāḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · ८ ॥
मेघ श्यामम् महा बाहुम् स्थिर सत्त्वम् दृढ व्रतम् । कदा द्रक्ष्यामहे रामम् जगतः शोक नाशनम् ॥

megha śyāmam mahā bāhum sthira sattvam dṛḍha vratam ।
kadā drakṣyāmahe rāmam jagataḥ śoka nāśanam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · ९ ॥
दृष्टएव हि नः शोकम् अपनेष्यति राघवः । तमः सर्वस्य लोकस्य समुद्यन्न् इव भास्करः ॥

dṛṣṭaeva hi naḥ śokam apaneṣyati rāghavaḥ ।
tamaḥ sarvasya lokasya samudyann iva bhāskaraḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · १० ॥
इति एवम् कथयन्तः ते सम्प्रहृष्टाः कथाः शुभाः । परिष्वजानाः अन्योन्यम् ययुर् नागरिकाः तदा ॥

iti evam kathayantaḥ te samprahṛṣṭāḥ kathāḥ śubhāḥ ।
pariṣvajānāḥ ca anyonyam yayur nāgarikāḥ tadā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · ११ ॥
ये तत्र अपरे सर्वे सम्मता ये नैगमाः । रामम् प्रति ययुर् हृष्टाः सर्वाः प्रकृतयः तदा ॥

ye ca tatra apare sarve sammatā ye ca naigamāḥ ।
rāmam prati yayur hṛṣṭāḥ sarvāḥ prakṛtayaḥ tadā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · १२ ॥
मणि काराः ये केचित् कुम्भ काराः शोभनाः । सूत्र कर्म कृतः चैव ये शस्त्र उपजीविनः ॥

maṇi kārāḥ ca ye kecit kumbha kārāḥ ca śobhanāḥ ।
sūtra karma kṛtaḥ caiva ye ca śastra upajīvinaḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · १३ ॥
मायूरकाः क्राकचिका रोचका वेधकाः तथा । दन्त काराः सुधा काराः तथा गन्ध उपजीविनः ॥

māyūrakāḥ krākacikā rocakā vedhakāḥ tathā ।
danta kārāḥ sudhā kārāḥ tathā gandha upajīvinaḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · १४ ॥
सुवर्ण काराः प्रख्याताः तथा कम्बल धावकाः । स्नापक आच्चादका वैद्या धूपकाः शौण्डिकाः तथा ॥

suvarṇa kārāḥ prakhyātāḥ tathā kambala dhāvakāḥ ।
snāpaka āccādakā vaidyā dhūpakāḥ śauṇḍikāḥ tathā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · १५ ॥
रजकाः तुन्न वायाः ग्राम घोष महत्तराः । शैलूषाः सह स्त्रीभिर् यान्ति कैवर्तकाः तथा ॥

rajakāḥ tunna vāyāḥ ca grāma ghoṣa mahattarāḥ ।
śailūṣāḥ ca saha strībhir yānti kaivartakāḥ tathā ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · १६ ॥
समाहिता वेदविदो ब्राह्मणा वृत्त सम्मताः । गो रथैः भरतम् यान्तम् अनुजग्मुः सहस्रशः ॥

samāhitā vedavido brāhmaṇā vṛtta sammatāḥ ।
go rathaiḥ bharatam yāntam anujagmuḥ sahasraśaḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · १७ ॥
सुवेषाः शुद्ध वसनाः ताम्र मृष्ट अनुलेपनाः । सर्वे ते विविधैः यानैः शनैः भरतम् अन्वयुः ॥

suveṣāḥ śuddha vasanāḥ tāmra mṛṣṭa anulepanāḥ ।
sarve te vividhaiḥ yānaiḥ śanaiḥ bharatam anvayuḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · १८ ॥
प्रहृष्ट मुदिता सेना सान्वयात् कैकयी सुतम् । भ्रातुरानयने यान्तम् भरतम् भ्रातृवत्सलम् ॥

prahṛṣṭa muditā senā sānvayāt kaikayī sutam ।
bhrāturānayane yāntam bharatam bhrātṛvatsalam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · १९ ॥
ते गत्वा दूरमध्वानम् रथम् यानाश्वकुञ्जरैः । समासेदुस्ततो गङ्गाम् शृङ्गिबेरपुरम् प्रति ॥

te gatvā dūramadhvānam ratham yānāśvakuñjaraiḥ ।
samāsedustato gaṅgām śṛṅgiberapuram prati ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · २० ॥
यत्र रामसखो वीरो गुहो ज्ञातिगणैर्वृतः । निवसत्यप्रमादेन देशम् तम् परिपालयन् ॥

yatra rāmasakho vīro guho jñātigaṇairvṛtaḥ ।
nivasatyapramādena deśam tam paripālayan ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · २१ ॥
उपेत्य तीरम् गङ्गायाश्चक्रमाकैरलङ्कतम् । व्यवतिष्ठत सा सेना भरतस्य अनुयायिनी ॥

upetya tīram gaṅgāyāścakramākairalaṅkatam ।
vyavatiṣṭhata sā senā bharatasya anuyāyinī ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · २२ ॥
निरीक्ष्य अनुगताम् सेनाम् ताम् गन्गाम् शिव उदकाम् । भरतः सचिवान् सर्वान् अब्रवीद् वाक्य कोविदः ॥

nirīkṣya anugatām senām tām ca gangām śiva udakām ।
bharataḥ sacivān sarvān abravīd vākya kovidaḥ ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · २३ ॥
निवेशयत मे सैन्यम् अभिप्रायेण सर्वशः । विश्रान्तः प्रतरिष्यामः श्वैदानीम् महा नदीम् ॥

niveśayata me sainyam abhiprāyeṇa sarvaśaḥ ।
viśrāntaḥ pratariṣyāmaḥ śvaidānīm mahā nadīm ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · २४ ॥
दातुम् तावद् इच्चामि स्वर् गतस्य मही पतेः । और्ध्वदेह निमित्त अर्थम् अवतीर्य उदकम् नदीम् ॥

dātum ca tāvad iccāmi svar gatasya mahī pateḥ ।
aurdhvadeha nimitta artham avatīrya udakam nadīm ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · २५ ॥
तस्य एवम् ब्रुवतः अमात्याः तथा इति उक्त्वा समाहिताः । न्यवेशयम्स् तामः चन्देन स्वेन स्वेन पृथक् पृथक् ॥

tasya evam bruvataḥ amātyāḥ tathā iti uktvā samāhitāḥ ।
nyaveśayams tāmaḥ candena svena svena pṛthak pṛthak ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.

॥ २ · ८३ · २६ ॥
निवेश्य गन्गाम् अनु ताम् महा नदीम् । चमूम् विधानैः परिबर्ह शोभिनीम् । उवास रामस्य तदा महात्मनो । विचिन्तयानो भरतः निवर्तनम् ॥

niveśya gangām anu tām mahā nadīm ।
camūm vidhānaiḥ paribarha śobhinīm ।
uvāsa rāmasya tadā mahātmano ।
vicintayāno bharataḥ nivartanam ॥

हिन्दी अनुवाद शीघ्र जुड़ेगा।

English translation coming soon.